Elektrische deken

Wat is gezonder: slapen met raam open of dicht? Ontdek de voor- en nadelen hier!

10 mei, 2024
Jürgen Swinnen

Slapen met raam open of dicht? Het lijkt een banale vraag, maar de gevolgen van het antwoord zijn dat niet. De impact van slaapkamertemperatuur op slaap is een belangrijke factor die door heel wat mensen wordt onderschat.

Het slapen met een open raam is voordelig voor de luchtkwaliteit en de hoeveelheid zuurstof in de ruimte. En tegelijk is het echt wel belangrijk om de temperatuur van de ruimte ook in overweging te nemen. Het is een soort van balanceren tussen frisse lucht en een aangename temperatuur. Kort en krachtig verluchten in de ochtend na het ontwaken, ramen sluiten overdag en net voor je gaat slapen weer open of op een kier zetten: dat is vaak beter voor de temperatuur in de slaapkamer.

ochtend ontwaking

Helpt een koelere omgeving om beter te slapen?

Het antwoord is: jazeker! Onze interne biologische klok reguleert verschillende lichaamsprocessen, waaronder lichaamstemperatuur. Dit 24-uurs ritme beïnvloedt onze slaap-waakcyclus. Compleet automatisch, je hoeft er niets voor te doen. 

Het onderscheid tussen kerntemperatuur en huidtemperatuur is hierbij van belang. Het lichaam geeft namelijk altijd voorrang aan kerntemperatuur omdat ons leven letterlijk ervan afhangt. De huid reageert op temperatuurveranderingen en zal de kerntemperatuur altijd bewaken, door middel van herkenbare processen zoals rillen en transpireren, wat essentieel is voor de temperatuurregulatie.

Onze interne biologische klok verlaagt de kernlichaamstemperatuur in de avonduren automatisch. Zo bereidt het lichaam zich voor op de aankomende nacht. Je lijf verbruikt hierdoor minder energie. Je hartslag en je bloeddruk dalen en melatonine wordt vrijgegeven. Daarom is een koelere omgeving beter voor je lichaam. Ideaal is de slaapkamertemperatuur 18°C.

Slapen met raam open of dicht: de impact van temperatuur

Een koelere slaapomgeving helpt dus om gemakkelijker in slaap te vallen. Betekent dit dan dat we best altijd met het raam open slapen? Nee, dat antwoord is wat genuanceerder, want een te koude temperatuur heeft ook gevolgen.

Kan je in de winter met raam open slapen?

De ideale slaapkamertemperatuur is 18°C, dus ook tijdens de wintermaanden. Vanaf het moment dat het kouder wordt dan die ideale temperatuur, ontstaan er ongewenste effecten. Denk bijvoorbeeld aan matrassen in traagschuim, ook wel memory foam genoemd. Daarvan worden de kussens, matrassen of toppers steviger, soms zelfs hard. In geval van thermoregulerende materialen, zoals gel, worden de producten soms wel heel koud waardoor je net minder gemakkelijk in slaap valt.

Koele temperatuur bij slapen

Het dekbed of de dekens waaronder je slaapt, zijn best aangepast aan de slaapkamertemperatuur. Dunner in de warmere lente- en zomermaanden en dikker in de winter. Net zoals je bedtextiel, want in de wintermaanden kan een flanellen overtrek prima dienen, terwijl je in de zomer liever slaapt onder een katoen satijnen of katoen percale overtrek. En als het heel warm is misschien zelfs alleen onder een zijden laken.

Nog een belangrijke factor is de lucht in je slaapruimte. Koude lucht kan veel minder vocht opnemen en zo kan condens ontstaan. Het bed, bedtextiel en matras worden al vochtig, nog vooraleer iemand er in slaapt.  Als je niet graag wisselt van dekbed in de seizoenen, zijn een airco en een verwarming een slimme keuze. Zo hou je de temperatuur altijd constant.

En wat met geluid?

Een open raam of een raam op een kiertje … het maakt met betrekking tot geluid alvast een verschil. Woon je in een landelijke omgeving met weinig omgevingsgeluiden of ligt je slaapkamer aan een drukke verkeersader vlakbij een dorpskern? Soms heb je zelfs de keuze niet en sluit je de ramen omwille van geluid. Tenzij je eraan gewoon bent geraakt natuurlijk.

Onze slaap is superintelligent geregeld en geëvolueerd doorheen de tijd. De meeste mensen worden gewoon aan bepaalde geluiden en zullen er ook niet wakker van worden.

Dat komt omdat ons brein ze niet als gevaarlijk catalogeert en dus slaap je rustig verder. Slaap draait om veiligheid en geborgenheid.

Een klein gedeelte van de bevolking ervaart een zeer lichte slaap. In de geschiedenis waren deze personen belangrijke beschermers tijdens de donkere nachten. Want toen sliepen we nog niet in onze heerlijke bedden, maar op de grond ergens in een bos, omgeven door gevaarlijke roofdieren … Je kan je voorstellen dat je dan blij was dat iemand je tijdig waarschuwde voor aankomend gevaar. 

Conclusie: ga je slapen met raam open of dicht?

Een goed geventileerde slaapkamer is cruciaal voor een gezonde slaapomgeving, daar is geen speld tussen te krijgen. Het openen van ramen zorgt voor frisse lucht en kan de luchtkwaliteit verbeteren. Echter, vooral in koudere perioden is het aan te raden de ramen overdag altijd weer te sluiten zodat de kamer kan opwarmen tot de optimale temperatuur van 18 graden. Dit helpt een ideale slaapomgeving te creëren zonder de nadelen van koude tocht en externe geluiden.

Net voor het slapengaan kan je het raam uiteraard weer openen, best op een kier. Bed, matras, dekbed en hoofdkussen worden dan niet vochtig en voelen ook niet te hard of te koud.

Mindthebed.com beantwoordt veelgestelde vragen:

Wanneer de slaapkamertemperatuur gezond blijft, zo rond 18°C, en je geen last van de omgevingsgeluiden hebt, dan is slapen met het raam open of op een kier goed voor de ventilatie en de verluchting.

Gedurende een half uur alle ramen en deuren van de slaapkamer openzetten volstaat om de ruimte krachtig te verluchten. Doe dat best net na het ontwaken.

Tijdens warme zomerdagen laat je overdag best geen direct zonlicht binnen. Sluit dus gordijnen, vitrage of rolluiken na het verluchten. Hou de warmte buiten. Koelt het tijdens de nacht af en valt het omgevingslawaai mee? Zet, naast je raam, dan ook de tussendeuren in je slaapkamer open om een luchtstroom te creëren.