Elektrische deken

Lattenbodem, boxspring, spiraalbodem of schotelbodem: welke bedbodem kiezen?

6 apr, 2024
Jürgen Swinnen

Waarom is een goede bedbodem belangrijk?

Een bedbodem, de bodem waarop je matras rust, heeft een zeer belangrijke functie als je kijkt naar je totale slaapcomfort. Ik benader het graag als een “viertrapssysteem”. Een ideale bedset bestaat uit een goed matras, een aangepast hoofdkussen, het juiste dekbed en de juiste bedbodem. De bedbodem werkt samen met de matras in de ideale slaapcomfortsamenstelling. Daarom stem je beide best goed op elkaar af. In deze blog gaan we graag dieper in op de eigenschappen van verschillende bedbodems zodat jij weloverwogen een keuze kunt maken.

Er was eens…

Doorheen de jaren evolueerden we als mensen behoorlijk als het over slapen gaat. Aangenomen wordt dat we ooit in bomen sliepen, hoog en veilig van de grond. Onze voorouders, de homo erectus, worden als de eerste fanatieke grondslapers beschouwd. Feit is dat we van een zacht bladerdek doorheen een evolutie van miljoenen jaren overstapten naar gevulde zakken met stro, zeewier, kapok of wol die we op de grond of op planken legden.

In de jaren 1950 werden heel wat stappen genomen, dankzij de ontdekking van polyurethaanschuimen bijvoorbeeld. Hierdoor is vooral de matras sterk geëvolueerd in West-Europa en Amerika. En met de matras werd er stilaan ook meer nagedacht over de correcte bedbodem.

Zo ontstonden er lattenbodems, boxsprings, spiraalbodems en schotelbodems. En mettertijd werd er ook nagedacht over het, al dan niet, elektrisch verstellen van deze bodems. Intussen is er een heel groot aanbod van producten en merken beschikbaar. En hoor ik wel vaker mensen die keuzestress hebben en niet meer zo goed weten wat nu best te kiezen.

Wanneer kiezen voor een lattenbodem?

Een lattenbodem is letterlijk wat het zegt, maar vergis je niet: er zijn vele elementen die onderling verschillen. Denk aan het aantal latten bijvoorbeeld. In de regel geldt dat hoe meer latten er zijn in de bodem en hoe dichter ze bij elkaar staan, hoe gemakkelijker het is om alle matrastypes te combineren.

Het aantal latten kan variëren, 28-latten en 42-latten komen vaak voor. Als latten dichter bij elkaar staan, is de ondersteuning van de matras beter verzekerd. Zeker voor matrassen met pocketveren is dat belangrijk omdat de veren best niet door de tussenliggende ruimte van de latten drukken. De matras kan jouw lichaam dan niet langer juist ondersteunen. Daarom raden vele beddenadviseurs aan om met volle matraskernen, zonder veren, te werken. Of ze beperken de garantie wanneer je toch voor een pocketvariant wil gaan en de afstand tussen de verschillende paren van latten te groot is.

Zelf ben ik een grote voorstander om matrassen zonder (pocket)veren te combineren op dit type bodem. Waarom? Wel, heel wat van de ‘betere’ lattenbodems zijn behoorlijk actief in het ondersteunen. Een matras zonder veren zal de actieve ondersteuning nog versterken waardoor de symbiose, wat mij betreft, veel krachtiger kan zijn. 

Wat zijn de andere onderlinge verschillen van een lattenbodem naast het aantal latten? Er zijn lattenbodems met overhangende latten of met latten die in het kader blijven. Je kan kiezen voor samengesteld hout of latten in kunststof of glasvezel. Het mechanisme waarin iedere lat wordt geplaatst, kan zeer eenvoudig zijn gebouwd of zeer ingenieus mee bewegen met de lichaamsbouw of lichaamsbewegingen.

Er zijn varianten met specifiek anders gebouwde schouder- en/of heupzones. Ook de kwaliteit van de gebruikte kapjes of de extra mogelijkheden om de hoogte of hardheid van een individuele lat in te stellen, zijn een onderdeel van het gigantisch grote aanbod. Er zijn lattenbodems die volledig op je maat worden ingesteld en er zijn er die automatisch de lichaamscontouren volgen. In volgende blogs gaan we dieper in op de verschillende lattenbodems. Voor nu kan ik je alvast meegeven dat een ‘over de breedte verende’ en flexibelere lattenbodem met voldoende latten om je matras te ondersteunen, kan volstaan als degelijke basis.


Welke matras combineer je met een spiraalbodem?

In de lengte of breedte gespannen metalen spiralen vormen de basis van de spiraalbodem. Actuele modellen zijn quasi altijd gemaakt van hoogwaardig en gehard staaldraad dat dwars in het kader wordt gespannen. Zo krijgt je matras overal ondersteuning. Je kan dus eigenlijk zowel (pocket)veren als niet-veren (volkern) matrassen combineren met deze bedbodem. De ondersteuning is relatief goed te noemen. Een ergonomisch gebouwde lattenbodem, boxspring of schotelbodem speelt hier nog beter op in. Daarom worden vaak ‘actievere’ matrassen zoals traagschuim, gelmatrassen of pocketverenmatrassen gecombineerd. Bij deze matrassen geldt namelijk dat de impact van de bedbodem minder voelbaar is.

Een groot voordeel van een spiraalbodem is de luchtdoorlaatbaarheid en de duurzaamheid. Een gekend nadeel is dat je minder goed kan zien wanneer je bodem aan vervanging toe is. Je merkt wel dat je meer gaat hangen en dat ga je mettertijd ook voelen aan je rug. Als je een kwalitatief model hebt aangeschaft, mag je rekenen op een levensduur van ca. 20 jaar. Dat komt ongeveer overeen met de levensduur van 2 kwaliteitsvolle matrassen. Een ander nadeel is dat in het midden van twee naast elkaar geplaatste spiraalbodems een harde strook ontstaat. Zeker als je één grote matras wil gebruiken en je vaak in het midden ligt, komt dit de duurzaamheid van de matras niet ten goede.


Wat is een geschikte matras bij een schotelbodem?

Dit bodemtype is, vergeleken met spiraalbodems en lattenbodems, recenter ontwikkeld. Ze worden gemaakt van kunststoffen schotels die, met of zonder een verende steun, op onderlatten worden gemonteerd. Het idee is dat de schotels als een soort 3-dimensionale dragers fungeren. Daarom worden er, naargelang prijs en kwaliteit, ook schouder-, lende- en heupzones in aangebracht en kunnen de individuele schotels soms ook manueel harder of zachter worden ingesteld. 

Het voordeel is dat dit type bodem een goede en vaak actieve ondersteuning biedt aan de matras. Ook de luchtdoorlaatbaarheid is goed. Soms worden lattenbodems enkel in de schouderzone voorzien van schotels. Zo ontstaat een soepele schouderzone. Deze bedbodems zijn relatief duurzaam en gaan minstens 10 jaar mee. Het nadeel is dat niet alle schotelbodems gemakkelijk in een bestaand bedkader in te passen zijn. Een voorzichtige behandeling tijdens een verhuis bijvoorbeeld is aanbevolen, want de onderdelen durven wel eens afbreken.

Omdat ook deze bodem vrij actief ondersteunt, ben ik ook hier een voorstander van matrassen zonder (pocket)veren of volle kern matrassen, net zoals bij lattenbodems. Traagschuim matrassen, gelmatrassen, latex matrassen en koudschuim matrassen laten zich perfect combineren met een schotelbodem.


Waarom een boxspring kiezen?

Zeker de afgelopen 20 jaar is de boxspring zeer populair geworden in de Belgische en Nederlandse slaapkamers. Te pas en te onpas wordt de bedbodem verward met het complete slaapsysteem. Dat is uiteraard helemaal niet erg! Eigenlijk verwijst de boxspring naar de bodem. Een boxspringbed bestaat dus uit een boxspring (bodem) met een boxspringmatras. Een boxspring lijkt heel erg op een verenmatras. Alleen wordt de boxspring dan voorzien van een drager met pootjes en krijgt dit kader een mooie meubelstof mee.

Dat verklaart ook de populariteit want lattenbodems, schotelbodems en spiraalbodems worden vaak in een ledikant geplaatst. Een boxspring wordt meestal standalone in de ruimte gezet en voorzien van een hoofd – en/of voetbord. Je slaapt dus direct op wat je ziet. Omdat een echte boxspring, zoals het woord ook meegeeft, springs (EN) of veren bevat, worden vaak matrassen met veren gecombineerd. Vooral in Nederland zie je dat de matras niet met een typische matrashoes wordt aangeboden, maar in eenzelfde meubelstofhoes als de bodem wordt gemaakt. Op deze samenstelling wordt er een extra topper gelegd. Deze optionele topper maakt het slaapsysteem zachter.


Boxsprings worden vaak in hotels geplaatst. Let wel goed op, want er bestaan ook hotelboxen. Niets mis mee, maar dit is geen boxspring. Er zijn in de bedbodem namelijk geen veren gebruikt, maar houten of kunststoffen planken die gestoffeerd zijn, zoals boxsprings. Het ligcomfort is hard en dus zeer sterk afhankelijk van de gekozen matras.

Een boxspring is dus vaak gemakkelijk te plaatsen en biedt een relatief goede ondersteuning aan de matras. Boxsprings die gebouwd zijn op een basis van pocketveren, bieden een correctere ondersteuning. Een kwalitatief model kan gemakkelijk 2 matrassen dienen en zal dus ca. 20 jaar meegaan.

Een nadeel van boxsprings is dat de verluchting ervan sterk afhangt van de gebruikte materialen. Heel wat mensen met een huisstofmijtallergie vermijden meubelstoffen. Dat is niet altijd nodig, want de meeste meubelstoffen zijn gemakkelijk te onderhouden en vaak voorzien van een huisstofmijtwerende coating.

Een boxspring kan ook met alle andere matrastypes worden gecombineerd, zeker ook matrassen zonder veren. Al wordt deze combinatie niet altijd standaard getoond in beddenwinkels. 

Bedbodem kiezen: conclusie

Als je op zoek bent naar een nieuwe bedbodem, heb je een aantal mogelijkheden. Ben je van plan om je huidige matras nog een tijdje te gebruiken? Ga dan op zoek naar een geschikte bodem voor je matras. Als je in een beddenwinkel wil testen, kijk dan of je kan proberen met een matras die in grote mate op jouw model thuis lijkt.

Als je vanaf een leeg blad vertrekt, kijk dan naar bodem en matras als één geheel. En stem vanaf het eerste moment beide goed op elkaar af. Ik moet zeggen dat ik altijd wat achterdochtig word als mensen me vertellen dat de bodem niet zo belangrijk is. En dat het vooral de matras is waarin je moet investeren. Ik ben het daar niet mee eens. Een matras heeft een grote impact op het comfort, maar met de juiste bedbodem erbij wordt je matras nog beter ondersteund, zijn een correcte vochtregulatie en ventilatie gegarandeerd en zal je totale bed gewoonweg veel aangenamer liggen.

Kies bij voorkeur een matras zonder (pocket)veren. En wil je toch een verenmatras combineren? Let dan goed op de afstand tussen de verschillende latten. Afhankelijk van de gebruikte veren in de matras beperk je de afstand best tot max. 3 cm.

Net zoals bij een lattenbodem raden we aan om een matras zonder (pocket)veren te combineren voor een optimaal resultaat.

Vaak worden (pocket)veren matrassen gecombineerd met een boxspring, maar dat hoeft niet noodzakelijk. Eigenlijk kunnen alle matrastypes zonder problemen worden gecombineerd.

Quasi alle matrastypes kun je combineren met een spiraalbodem. Let wel goed op wanneer je 2 bodems naast elkaar legt: het midden kan stevig aanvoelen.

Lees meer over: